آموزش شمع سازی

[عارف]

لوازم مورد نياز شمع سازي :
1- پارافين 12- رنگ پودري مخصوص پارچه
2- اسيد استئارين 13- قلاب يا ميله بلند
3- فتيله 14- براكس
4- قالب 15- عطر شمع
5- رنگ مخصوص شمع سازي 16- طلق مخصوص نگه دارنده فتيله
6- ظرف مخصوص ذوب كردن پارافين 17- سير خردكن
7- تيغ موكت بري يا چاقو 18- قلم مو
8- ورق موم 19- پودر صدفي( طلايي يا نقره اي )
9- چسب كاغذي 20- چشم متحرك
10- افشانه سيليكون 21- روبان
11- گليسيرين 22- وسايل تزييني

[عارف]

اصول كلي شمع سازي 1- پارافين

ماده اصلي شمع سازي پارافين است كه ماده اي است سفيد و نيمه شفاف كه از روغن هاي سنگين نفت به دست مي آيد و در شكل هاي قالبي ، پولكي، پودري، كريستال، گل، مايع، ژله اي و... در بازار موجود مي باشد.


2- اسيد استئارين

ماده اي است بي رنگ، بي بو و بي طعم كه در اكثر چربي ها موجود است. كريستال هاي آن به شكل ورقه ورقه اند كه در الكل و اتر داغ حل مي شود و براي ساختن شمع و صابون به كار مي رود. استئارين باعث استقامت شمع شده و موجب مي شود كه شمع ديرتر آب شود. در ضمن باعث مي شود كه شمع پس از خشك شدن كمي كوچكتر شده به راحتي از قالب خارج شود. ضمناً حلّال خوبي براي رنگ به شمار مي رود وباعث شفاف شدن آن مي شود. اگر مقدار استئارين بيشتر از حد معمول باشد، شمع ، حالت صابوني به خود مي گيرد.



3- رنگ

از رنگ مخصوص شمع سازي استفاده مي شود كه در رنگ هاي گوناگون وجود دارد . هميشه از رنگ به مقدار كم استفاده كنيد. زيرا اگر رنگ زياد به كار ببريد شمع شما خوب نمي سوزد.



4- قالب

قالب ها انواع و اقسام گوناگوني دارند و جنس آنها اغلب فلزي، پلاستيكي و شيشه اي است. بهترين نوع قالب براي شمع سازي قالب هاي شيشه اي هستند. شمع هايي كه توسط قالب هاي شيشه اي ساخته مي شوند صاف، صيقلي و شفاف هستند به شرطي كه با احتياط با اين قالب ها كار كنيد. در ضمن، شما مي توانيد از ظروف و لوازمي كه در منزل موجود است، مانند انوع ليوان ها، شكلات خوري ها و... به جاي قالب استفاده كنيد.




5- فتيله

جنس فتيله معمولاً كتان است كه در اندازه ها و ضخامت هاي گوناگون وجود دارد. اندازه فتيله بستگي به قطر شمع دارد و با نازك و يا كلفت شدن ضخامت شمع، اندازه فتيله نيز تغيير مي كند. طريقه آماده كردن فتيله، به اين ترتيب است كه فتيله را 5 دقيقه در پارافين ذوب شده قرار داده، سپس فتيله را از ظرف خارج كرده و به صورت صاف روي يك كاغذ روغني يا يك ظرف مسطح بگذاريد تا خشك شود.




6- ظرف مخصوص ذوب كردن شمع

براي ذوب كردن پارافين مي توانيد از 2 قابلمه كه يكي كوچك تر از ديگري باشد استفاده كنيد؛ به اين ترتيب كه در قابلمه بزرگتر مقداري آب بريزيد ، سپس قابلمه كوچكتر را داخل آن بگذاريد بعد پارافين را داخل آن بريزيد و قابلمه بزرگتر را روي حرارت قرار دهيد. سپس صبر كنيد تا پارافين ذوب شود



7 تيغ موكت بري يا چاقو

براي جدا كردن زايده هاي شمع و نيز براي برش دادن شمع هايي كه بدون قالب تهيه مي شوند، مثل شمع ماكاروني، شمع كوبيسم و غيره از تيغ موكت بري يا چاقو استفاده كنيد.



8- افشانه سيليكون

از وسايل مورد نياز شمع سازي است كه باعث مي شود شمع به راحتي از قالب جدا شود . در صورت دسترسي نداشتن به اسپري سيليكون مي توانيد از مقداري روغن مايع استفاده كنيد.



9- چسب كاغذي

از چسب كاغذي براي ثابت نگه داشتن فتيله در ته قالب و پوشاندن درزهاي احتمالي قالب استفاده مي شود تا پارافين ذوب شده از منافذ قالب بيرون نريزيد



10- قلاب يا ميله بلند

از قلاب يا ميله براي نگه داشتن سر فتيله بر روي قالب استفاده مي شود؛ به اين صورت كه سر فتيله را به قلاب گره زده و روي قالب مي گذاريم.



11- رنگ هاي شب نما يا فلورسنت

اين رنگ ها به صورت پودر در بازار موجود بوده و در شمع هاي پودري، پولكي و بعضي از انواع كوبيسم مورد استفاده است.



12- براكس

براي نسوز كردن فتيله به كار مي رود. به اين ترتيب كه 1 استكان آب جوش را با 1 قاشق چاي خوري براكس و 1 قاشق چاي خوري نمك مخلوط كرده و مي گذاريم 5 دقيقه بجوشد. سپس فتيله را صاف روي يك سطح صاف قرار مي دهيم تا خشك شود.


طريق ديگر، استفاده از موم عسل است؛ به اين ترتيب كه موم را روي بخار ذوب كرده، فتيله را 5 دقيقه در آن قرار مي دهيم و سپس به طريق بالا آن را خشك مي كنيم. 13- عطر شمع

براي خوشبو بودن شمع در هنگام سوختن به كار مي رود. عطر شمع را هنگامي كه مي خواهيد پارافين ذوب شده را در قالب بريزيد به آن اضافه كنيد. عطر شمع در انواع گوناگون وجود دارد، مثل عطرهاي مايع، عطرهاي طبيعي و موم هاي جامد معطر كه به صورت آماده در بازار به فروش مي رسد.

[عارف]

تركيب و ساخت رنگ ها

رنگ هاي اصلي: آبي- قرمز- زرد
تركيب رنگها

1- نارنجي + زرد = خردلي 9- سفيد+ آبي تيره= آبي روشن

2- آبي + قرمز= بنفش 10- سياه+ قرمز= قرمز تيره
3- سياه+ نارنجي = قهوه اي 11- سفيد+ زرد تيره= زرد روشن
4- زرد+ قرمز= نارنجي 12- سياه + آبي = آبي تيره
5- سياه+ سفيد= خاكستري 13- قرمز+ صورتي سير= زرشكي
6- آبي+ زرد= سبز 14- قرمز+ بنفش= بنفش مايل به صورتي
7- سياه+ زرد= قهوه اي مايل به سبز 15- زرد+ سفيد= ليمويي
8- سفيد+ قرمز= صورتي
رنگ هاي روشن

رنگ اصلي + سفيد

رنگ هاي تيره

رنگ اصلي+ سياه

[عارف]

شمع هاي لايه اي ظاهري بسيار زيبا داشته و بدان جهت لايه اي ناميده مي شوند كه طي مراحلي پي درپي پارافين هاي رنگي بر روي يكديگر ريخته شده و پس از سردشدن به صورت لايه لايه در مي آيند.

براي ساخت اين شمع ها مي توان از باقي مانده پارافين هاي رنگي از شمع سازي هاي قبلي استفاده كرد.بدين طريق مي توانيد هر لايه را از يك رنگ يا رنگهاي مختلف انتخاب كنيد. به صورتي كه لايه انتهايي، تيره ترين حالت رنگ مورد نظر و در نهايت در نوك شمع رنگ لايه آن به روشن ترين شكل آن پايان پذيرد.

بايد خاطرنشان كرد براي ساخت شمع هاي لايه اي، قالبهاي فلزي بهترين به شمار مي آيند زيرا با استفاده از آنها پارافين بسيار راحت تر از قالب جدا مي شود.

البته اين نوع شمع سازي، به تمرين و مهارت بيشتري نسبت به ديگر شمع ها نياز دارد.

دستور ساخت:

1 ـ طبق روش معمول براي شمع هاي قالبي، فتيله گذاري را انجام دهيد، سپس پارافين را ذوب كرده و رنگ دلخواه را به آن اضافه كنيد (اين پارافين رنگي اولين لايه شمع را تشكيل مي دهد).

2 ـ پارافين ذوب شده را درون قالب بريزيد، اين كار را با احتياط انجام دهيد، به صورتي كه پارافين به ديواره داخلي باقي مانده از قالب پاشيده نشود (ميزان پارافين بستگي به نظر و سليقه شما براي قطر هر لايه دارد).

اگر شما مي خواهيد شمع لايه اي گوشه دار تهيه كنيد بايد پس از هر بار ريختن پارافين مذاب، قالب را با قراردادن جسمي در زيرگوشه اي از آن كج كرده و به همان صورت ثابت نگه داريد تا پارافين به همان شكل كمي سرد و سفت شود ولي به ياد داشته باشيد محل قرار گرفتن فتيله نبايد در اثر كج شدن قالب از مركز، تغيير يابد.

3 ـ در فاصله اي كه پارافين قبلي در حال سرد شدن است، پارافين رنگي ديگر را به رنگ دلخواه ذوب كرده و آن را پس از سفت شدن لايه قبلي در قالب بريزيد.

اگر مي خواهيد اين لايه نيز گوشه دار قرار گيرد، همان روش قبل را تكرار كنيد.

مي توانيد جهت مايل كردن، ظرف را نسبت به حالت قبلي تغيير دهيد تا تنوعي در ظاهر شمع ايجاد شود.

توجه داشته باشيد زاويه ايجاد شده در بين ظرف و سطح ميز ويا هر مكاني ديگر نبايد از حدود 25 درجه تجاوز كند، زيرا در غير اين صورت ممكن است پارافين مايع تا لبه قالب و يا بيشتر از حد مشخص سرازير شده و شكل مورد نظر ايجاد نشود.

(اگر قصد نداريد كه لايه ها به صورت گوشه دار و زاويه اي درآيند، نياز به مايل كردن قالب نبوده و همان روش را بدون كج كردن آن انجام دهيد.)

4 ـ اين كار را تا زماني تكرار كنيد كه قالب از پارافين پرشود، پس از سرد شدن آخرين لايه پارافين مي توانيد آن را مانند شمع هاي قالبي ديگر بيرون آوريد.

[عارف]

براي ساختن تکه‌هاي رنگي از روش ساخت شمع‌هاي ساده که با غوطه‌ور کردن در موم ساخته مي‌شوند استفاده کنيد و اين تکه‌هاي زماني جالب و زيبا مي‌باشند که از رنگ‌‌هاي مختلف و شاد استفاده نمائيد..



- مواد و لوازم مورد نياز:

پارافين، رنگ موم در چند رنگ، فيتيله صاف، ظرف براي ذوب کردن موم به روش بن ماري، تيغ موکت‌بري، کاسه کوچک:

. قابلمه را پر از آب کنيد و روي حرارت قرار دهيد و چند قوطي کوچک را در آن قرار داده و در هر کدام يک موم رنگي بريزيد، هميشه يک يا دو رنگ روشن را همانند رنگ‌هاي ديگر انتخاب کنيد و ذوب نمائيد، به‌خاطر داشته باشيد که رنگ‌هاي طنين‌انداز براي اين روش بهتر مي‌باشند بنابراين اگر لازم است مقدار کمي از رنگ‌ها را استفاده کنيد.

. آب را حرارت دهيد تا تمام موم رنگي شما ذوب شود يک تکه فيتيله کوتاه (در حدود 15 سانتي‌متر) از فيتيله صاف يا يک فيتيله استفاده شده ببريد.

. فيتيله را مانند روش ساختن شمع‌هاي ساده و غوطه‌ور شده در موم رنگي غوطه‌ور کنيد و تکرار کنيد تا يک لايه موم ساخته شود و همين کار را با رنگ‌هاي ديگر هم انجام دهيد و تکرار کنيد تا لايه موم ساخته شود و تعداد غوطه‌ور کردن در هر رنگ را تغيير دهيد تا عرض هر لايه مختلف شود. به غوطه‌ور کردن ادامه دهيد و يک در ميان در رنگ روشن و رنگ تيره عمل غوطه‌ور کردن را تکرار کنيد تا يک شمع به پهناي شمع‌هاي غوطه‌ور شده يا کمي بزرگ‌تر از آنها ساخته شود.

. فيتيله را از يک انتهاي موم بکشيد، نه به‌طور کامل فقط تا نيمه بکشيد، و سعي کنيد که زياد محکم کشيده نشود که بيرون آيد.

. در يک قابلمه کوچک آب بريزيد و حرارت دهيد تا به جوش آيد و چاقو را در آب جوش بزنيد و به اين طريق گرم کنيد. و از انتهاء بدون فيتيله موم شروع کنيد و يک لايه نازک موم را ببريد و فوراً آن‌را روي سطح شمع قرار دهيد و اين روش را ادامه دهيد تا تمام موم به‌صورت برش داده شده روي شمع قرار بگيرد.

. بايد بعد از غوطه‌‌ور کردن در موم رنگي ذوب شده آخري حدود 15 دقيقه آن‌را آويزان کنيد تا سفت شود و اين‌کار باعث مي‌شود که اغلب موم به اندازه کافي صاف شود (هميشه مقداري از فيتيله را باقي بگذاريد تا همان‌طور که به انتهاء موم نزديک‌ مي‌شويد به وسيله فيتيله آن‌را نگه داريد).

. به اندازه‌اي که لازم است فيتيله را بيرون بکشيد و به بريدن برش‌ها ادامه دهيد و آنها را روي شمع قرار دهيد تا به‌طور کامل سطح شمع پوشيده شود، براي يک نتيجه بهتر از چندين رنگ موم استفاده کنيد و روي شمع بچسبانيد.



- قالب‌ شمع‌هاي چهل تکه:

براي ساختن تکه‌ها از قالب‌هاي کم‌عمق و کوچک استفاده نمائيد و ديگر اينکه مي‌‌توانيد شمع را مانند شمع‌هاي ساده و غوطه‌ور شده که در کتاب شمع‌سازي به‌طور کامل توضيح داده شده است درست کنيد و سپس به تکه‌هاي کوچک ببريد و روي شمع بچسبانيد. شمع با موم زده شده هم يکي ديگر از شمع‌هاي چهل‌ تکه مي‌باشد و براي يک نتيجه بهتر و زيباتر مي‌توانيد تکه‌ها را به هر رنگي که دوست داريد رنگ بزنيد. براي چسباندن تکه‌هاي موم (براي شمع‌هاي چهل تکه) بر روي شمع يکي از سه روش زير را به‌کار ببريد:



روش 1- موم را در قالب بريزيد و بگذاريد تا به‌طور کامل سفت شود، سپس آن‌را از قالب برداريد. يک بشقاب را روي اجاق گرم قرار دهيد. تکه موم را از سمت پشتش به مدتي که فقط يک لايه نازک موم از پشت تکه موم قالب زده ذوب شود در آن قرار داده و به‌سرعت آن‌را روي شمع بچسبانيد، و خوب فشار دهيد تا در جاي خود محکم شود،



روش 2- موم را در قالب بريزيد و بگذاريد تا به‌طور کامل سفت شود، سپس از قالب برداريد. مقداري از تراشه‌هاي موم را در يک قوطي کوچک ذوب کنيد و با يک چوب بستني يا يک قلم‌مو از موم ذوب شده پشت تکه موم قالب‌زده (چهل تکه) بزنيد و آن‌را روي شمع بچسبانيد و محکم فشار دهيد تا در جاي خود قرار بگيرد.



روش3- مقداري از تراشه‌هاي موم را در يک قوطي کوچک ذوب کنيد و موم را در قالب بگذاريد تا سفت شود تا بتوانيد آن‌را از قالب جدا کنيد ولي هنوز گرم و قابل انعطاف باشد. با يک چوب بستني يا يک قلم مو از موم ذوب شده پشت تکه موم قالب‌زده بزنيد و آن‌را روي شمع بچسبانيد و در جاي خود محکم فشار دهيد تا موم سرد شود. اگر مي‌خواهيد يک تکه بزرگ را روي يک شمع گرد بچسبانيد اين بهترين روش مي‌باشد.